ม.ค. 2569

รวม 10 ท่ายืดกล้ามเนื้อ ลดปวดคอ บ่า ไหล่ ทำได้แม้ในที่ทำงาน

วัยทำงานรู้หรือไม่ ? การนั่งทำงานติดต่อกันเป็นเวลานานคือสาเหตุให้กล้ามเนื้อของคุณเกิดความตึงเครียด ซึ่งอาจนำไปสู่ปัญหาหลังค่อม ไหล่ห่อ และอาการปวดเรื้อรังหรือที่เรียกว่า "ออฟฟิศซินโดรม" ตามมา และหากไม่ได้รับการดูแล รวมถึงยืดกล้ามเนื้ออย่างเหมาะสม อาการเหล่านี้จะไม่เพียงส่งผลกระทบต่อท่าทางการทำงานเท่านั้น แต่ยังสามารถกระทบต่อสุขภาพระยะยาวได้ ดังนั้น เพื่อช่วยให้ทุกคนสามารถทำงานควบคู่กับการมีสุขภาพที่ดีไปได้อีกนาน บทความนี้จึงจะแนะนำ 10 ท่าบริหารแก้ออฟฟิศซินโดรม ที่สามารถทำตามได้ไม่ยาก ถึงแม้จะไม่มีพื้นฐานการออกกำลังกายมาก่อนก็ตาม
บทความนี้.. มีอะไรบ้าง




ออฟฟิศซินโดรม ภัยเงียบที่คุกคามสุขภาพโดยไม่รู้ตัว

ออฟฟิศซินโดรมไม่ใช่โรค แต่เป็น “กลุ่มอาการ” ที่เกิดจากการใช้ร่างกายซ้ำ ๆ ในท่าเดิม เช่น การนั่งทำงานหน้าจอเป็นเวลานานโดยไม่ลุกเปลี่ยนอิริยาบถ หรือการใช้เมาส์-คีย์บอร์ดต่อเนื่องโดยไม่พัก ทำให้เกิดอาการไม่พึงประสงค์ เช่น


  1. ปวดคอ บ่า ไหล่ หลัง หรือสะบัก
  2. ข้อมือชา นิ้วล็อก นิ้วแข็ง
  3. ตึงกล้ามเนื้อสะโพก เอว และต้นขา
  4. ปวดศีรษะจากการตึงของกล้ามเนื้อท้ายทอย
  5. ท่าทางเปลี่ยน เสียสมดุล เช่น หลังค่อม ไหล่ห่อ


โดยหากละเลยนานเกินไป เส้นประสาทอาจถูกกดทับจนเกิดภาวะ “กล้ามเนื้ออ่อนแรง” หรือ “หมอนรองกระดูกเคลื่อน” ซึ่งอาจต้องใช้เวลารักษานาน หรือในกรณีร้ายแรงอาจต้องเข้ารับการผ่าตัด ทำให้คุณต้อง “ติดเตียง” แทนที่จะติดโต๊ะทำงานอย่างที่เคย


ความสำคัญของการยืดเหยียดกล้ามเนื้อเป็นประจำ

การยืดเหยียดและบริหารกล้ามเนื้อเบา ๆ เป็นประจำ ไม่ใช่แค่การคลายเมื่อยชั่วคราว แต่ยังเป็นการป้องกันและฟื้นฟูร่างกายจากอาการออฟฟิศซินโดรมในระยะยาว โดยมีข้อดีที่สำคัญดังนี้


  1. ลดความเสี่ยงของอาการบาดเจ็บและอาการปวดเรื้อรัง : การทำท่ายืดกล้ามเนื้อช่วยคลายกล้ามเนื้อที่หดเกร็ง ป้องกันการสะสมของความตึงเครียด ซึ่งเป็นสาเหตุหลักของอาการปวดคอ บ่า ไหล่ และหลัง
  2. เพิ่มความยืดหยุ่นและช่วงการเคลื่อนไหวของข้อต่อ : เมื่อกล้ามเนื้อมีความยืดหยุ่นดีขึ้น ข้อต่อต่าง ๆ ก็จะสามารถเคลื่อนไหวได้เต็มที่ ทำให้คุณทำกิจกรรมต่าง ๆ ในชีวิตประจำวันได้อย่างคล่องตัว
  3. ปรับปรุงบุคลิกภาพและลดปัญหาท่าทางที่ไม่เหมาะสม : การทำท่ายืดกล้ามเนื้ออย่างสม่ำเสมอจะช่วยปรับสมดุลของกล้ามเนื้อ ทำให้คุณนั่งหรือยืนในท่าที่ถูกต้องมากขึ้น ลดปัญหาหลังค่อมหรือไหล่ห่อที่เกิดจากการนั่งทำงานเป็นเวลานาน
  4. ช่วยผ่อนคลายความเครียดและเพิ่มความสดชื่น : การได้พักจากการทำงานเพื่อมาขยับร่างกายและยืดเหยียดกล้ามเนื้อช่วยลดความเครียดทั้งทางร่างกายและจิตใจ ทำให้รู้สึกสดชื่น มีสมาธิในการทำงานมากขึ้น
  5. เพิ่มการไหลเวียนของเลือดและการทำงานของระบบประสาท : การขยับและยืดเหยียดกล้ามเนื้อช่วยกระตุ้นการไหลเวียนของเลือด ทำให้สารอาหารและออกซิเจนไปเลี้ยงส่วนต่าง ๆ ของร่างกายได้ดีขึ้น รวมถึงช่วยกระตุ้นการทำงานของระบบประสาท
  6. เตรียมร่างกายให้พร้อมสำหรับการทำกิจกรรมอื่น ๆ : ร่างกายที่ยืดหยุ่นทำให้คุณสามารถทำกิจกรรมต่าง ๆ ทั้งในและนอกเวลางานได้อย่างเต็มที่


10 ท่าบริหารช่วยยืดกล้ามเนื้อ บรรเทาอาการออฟฟิศซินโดรม

ลองแบ่งเวลาเพียง 10-15 นาทีต่อวัน เพื่อทำท่าบริหารแก้ออฟฟิศซินโดรมต่อไปนี้เป็นประจำ จะช่วยให้ร่างกายผ่อนคลายและลดอาการปวดได้อย่างมีประสิทธิภาพ


1. ท่ายืดกล้ามเนื้อคอด้านข้าง (Side Neck Stretch)

นั่งตัวตรง หายใจเข้าลึก ๆ แล้วหายใจออกช้า ๆ พร้อมกับเอียงศีรษะไปทางด้านขวาจนรู้สึกตึงที่คอด้านซ้ายเล็กน้อย ใช้มือขวาช่วยกดเบา ๆ เพื่อเพิ่มความตึง ค้างไว้ 10-15 วินาที แล้วสลับข้าง ทำซ้ำ 3-5 ครั้ง


2. ท่ายืดกล้ามเนื้อคอด้านหน้า-หลัง (Anterior & Posterior Neck Stretch)

  1. ยืดคอด้านหลัง : ก้มศีรษะลงช้า ๆ จนคางชิดหน้าอก ใช้มือทั้งสองข้างประสานท้ายทอยแล้วกดลงเบา ๆ ค้างไว้ 10-15 วินาที
  2. ยืดคอด้านหน้า : แหงนหน้าขึ้นช้า ๆ จนรู้สึกตึงที่หน้าอกและลำคอด้านหน้า ค้างไว้ 10-15 วินาที ทำซ้ำท่าละ 3-5 ครั้ง


3. ท่ายืดไหล่-ต้นแขนข้ามลำตัว (Cross-Body Shoulder Stretch)

ยกแขนซ้ายขึ้นมาไขว้หน้าลำตัว ใช้แขนขวากดที่ต้นแขนซ้ายค้างไว้ 10-15 วินาที แล้วสลับข้าง ทำซ้ำ 3-5 ครั้ง


4. ท่ายืดไหล่ด้านหลัง (Triceps Stretch)

ยกแขนขวาขึ้นแล้วงอศอกไปทางด้านหลังศีรษะ ใช้มือซ้ายดึงข้อศอกขวาลงไปทางด้านหลังเบา ๆ ค้างไว้ 10-15 วินาที แล้วสลับข้าง ทำซ้ำ 3-5 ครั้ง


5. ท่ายืดข้อมือ (Wrist Stretch)

  1. ท่าหงายมือ : เหยียดแขนข้างใดข้างหนึ่งออกไปตรง ๆ หงายฝ่ามือขึ้น ใช้อีกข้างดึงนิ้วมือลงมาเข้าหาตัว ค้างไว้ 10-15 วินาที
  2. ท่าคว่ำมือ : เหยียดแขนข้างเดิมออกไปตรง ๆ คว่ำฝ่ามือลง ใช้อีกข้างดึงนิ้วมือลงเข้าหาตัว ค้างไว้ 10-15 วินาที สลับข้างและทำซ้ำท่าละ 3-5 ครั้ง


6. ท่าบิดลำตัว/ยืดเอวข้าง (Seated Spinal Twist)

นั่งตัวตรง หันลำตัวไปทางขวา วางมือซ้ายไว้บนเข่าขวา และวางมือขวาไว้ด้านหลังเก้าอี้ หายใจเข้าแล้วหายใจออกพร้อมกับบิดตัวไปทางขวาให้สุดเท่าที่จะทำได้โดยไม่รู้สึกเจ็บ ค้างไว้ 10-15 วินาที แล้วสลับข้าง ทำซ้ำ 3-5 ครั้ง


7. ท่ายืดต้นขาด้านหลัง (Standing Hamstring Stretch)

ยืนตัวตรง วางเท้าขวาไว้บนเก้าอี้หรือโต๊ะเล็ก ๆ เหยียดขาให้ตรง แล้วค่อย ๆ ก้มตัวลงไปหาขาขวาจนรู้สึกตึงที่ต้นขาด้านหลัง ค้างไว้ 10-15 วินาที แล้วสลับข้าง ทำซ้ำ 3-5 ครั้ง



8. ท่ายืดต้นขาด้านหน้า (Standing Quadriceps Stretch)

ยืนตัวตรง งอเข่าขวาไปด้านหลัง ใช้มือขวาจับข้อเท้าขวา แล้วดึงข้อเท้าเข้าหาบั้นท้ายจนรู้สึกตึงที่ต้นขาด้านหน้า ค้างไว้ 10-15 วินาที แล้วสลับข้าง ทำซ้ำ 3-5 ครั้ง


9. ท่า Standing Forward Fold

ท่ายืดกล้ามเนื้อหลังนี้ เริ่มโดยยืนแยกเท้าให้กว้างเท่าช่วงสะโพก หายใจเข้า แล้วหายใจออกพร้อมกับก้มตัวลงไปข้างหน้า ปล่อยแขนและศีรษะให้ห้อยลงมาตามแรงโน้มถ่วง ค้างไว้ 10-15 วินาที จากนั้นค่อย ๆ คลายท่าและกลับมายืนตรง ทำซ้ำ 3-5 ครั้ง


10. ท่า Half Pigeon Pose

นั่งบนเก้าอี้ ยกขาขวาขึ้นมาวางไว้บนขาซ้ายให้ข้อเท้าขวาอยู่ที่ต้นขาซ้ายด้านบน จากนั้นค่อย ๆ โน้มตัวไปข้างหน้าจนรู้สึกตึงที่สะโพกและก้น ค้างไว้ 10-15 วินาที แล้วสลับข้าง ทำซ้ำ 3-5 ครั้ง


ข้อควรระวังในการยืดเหยียดกล้ามเนื้อ

ถึงแม้ท่าบริหารแก้ออฟฟิศซินโดรมทั้ง 10 ท่าข้างต้นจะมีประโยชน์ต่อสุขภาพ แต่ก็มีข้อควรระวังที่ควรคำนึงถึงเช่นกัน เพื่อให้การบริหารร่างกายเป็นไปอย่างปลอดภัยและมีประสิทธิภาพสูงสุด

  1. ไม่ควรยืดกล้ามเนื้อขณะมีอาการอักเสบมาก : หากคุณมีอาการปวด บวม แดง ร้อน ที่บริเวณใดบริเวณหนึ่ง ควรหลีกเลี่ยงการยืดเหยียดบริเวณนั้นไปก่อน เพราะอาจทำให้อาการแย่ลงได้
  2. อย่ากลั้นหายใจ : ขณะทำท่ายืดกล้ามเนื้อ ควรหายใจเข้า-ออกอย่างช้า ๆ และสม่ำเสมอ การกลั้นหายใจจะทำให้กล้ามเนื้อเกร็งตัวได้ง่าย
  3. ยืดให้รู้สึกตึงพอดี ไม่ใช่เจ็บ : การทำท่ายืดกล้ามเนื้อที่ถูกต้องคือการยืดจนรู้สึกตึงเล็กน้อยเท่านั้น หากยืดจนรู้สึกเจ็บ แสดงว่าคุณกำลังยืดมากเกินไป อาจทำให้กล้ามเนื้อฉีกขาดหรืออักเสบได้
  4. หากมีอาการชาหรืออ่อนแรง ควรปรึกษาแพทย์ : ถ้ามีอาการปวดร่วมกับอาการชา หรืออ่อนแรงที่บริเวณใดบริเวณหนึ่ง ควรหยุดพักและไปปรึกษาแพทย์เพื่อตรวจหาสาเหตุที่แท้จริง


แม้เราจะพยายามดูแลตัวเองด้วยการทำท่ายืดกล้ามเนื้อเป็นประจำ แต่บางครั้งอาการเจ็บป่วยจากออฟฟิศซินโดรมก็อาจมาแบบไม่ทันตั้งตัว การเตรียมแผนรับมือไว้ล่วงหน้าจึงเป็นเรื่องสำคัญ ดังนั้น แนะนำเสริมความอุ่นใจให้การดูแลสุขภาพวัยทำงาน ด้วยประกันสุขภาพรายปีจากเมืองไทยประกันชีวิต (MTL) ช่วยแบ่งเบาภาระเมื่อมีอาการเจ็บป่วยโดยไม่คาดฝัน มีแผนประกันให้เลือกหลากหลาย ทั้ง IPD และ OPD ผ่อน 0% นานสูงสุด 3 เดือนเมื่อเลือกชำระเบี้ยประกันภัยแบบรายปี ปีแรก เช็กเบี้ยและซื้อประกันออนไลน์ได้ตลอด 24 ชั่วโมงที่เว็บไซต์ของเรา


ข้อมูลอ้างอิง:

  1. The importance of stretching. สืบค้นเมื่อวันที่ 7 สิงหาคม 2568 จาก https://www.health.harvard.edu/staying-healthy/the-importance-of-stretching
  2. Stretches to Do at Work Every Day. สืบค้นเมื่อวันที่ 7 สิงหาคม 2568 จาก https://www.healthline.com/health/deskercise

หมวดหมู่ :
สุขภาพ
ดูบทความอื่นที่เกี่ยวข้อง :
ประกันสุขภาพ รายปี